Έναν Καποδίστρια χρειαζόμαστε… Του π. Ηλία Μάκου

Πολύς θόρυβος έγινε πρόσφατα για τον Ιωάννη Καποδίστρια, με αφορμή μια κινηματογραφική ταινία. Αλλά και η ίδια η πολιτική πραγματικότητα στην Ελλάδα, καθώς και οι απειλές των Τούρκων που γίνονται όλο και πιο προκλητικές, φέρνει στο προσκήνιο την έλλειψη ηγετικών φυσιογνωμιών, όπως ο Ιωάννης Καποδίστριας, με πατριωτικό όραμα και θάρρος.

Και αυτό, παρ’  ότι ακόμη και σήμερα, ο άνθρωπος αυτός ποθεμελίωσε την Ελληνική Πολιτεία, δεν πήρε τη θέση που δικαιωματικά του ανήκει στη συνείδηση του Έθνους. Η κατανόηση του αξεπέραστου διαμετρήματος και της μεγάλης προσφοράς του Καποδίστρια βραδυπόρησε και βραδυπορεί ακόμη.

Ο Καποδίστριας είναι επίκαιρος παρά ποτέ τώρα, αν και οι συνθήκες είναι εντελώς διαφορετικές σήμερα , γιατί αφιέρωσε το χρόνο του και τη σκέψη του στα μεγάλα και παραμέρισε τα μικρά. Δεν παρακολούθησε τις στενόκαρδες σκέψεις και τις έριδες.

Και στα τέσσερα σχεδόν χρόνια, που κυβέρνησε τον τόπο, δεν έπαψε να αγωνίζεται για να διασφαλίσει την Ελλάδα. Και να της δώσει την αίγλη που χρειαζόταν. Να καταπολεμήσει την εγκληματικότητα. Να φτιάξει ένα δίκαιο φορολογικό σύστημα. Να μορφώσει τους νέους, να στηρίξει αγρότες και εργάτες, να τους διδάξει νέους τρόπους καλλιέργειας και νέες τέχνες.

Και ενώ αφιέρωνε τις δυνάμεις του σε ένα τόσο πολύπλευρο δημιουργικό έργο, αυτοί που δεν καταλάβαιναν ή δεν ήθελαν να καταλάβουν τη σημασία της αποστολής του, προετοίμαζαν την εξόντωσή του.

Διαστρέβλωσαν χτυπητά το νόημα της πολιτικής του, άλλοι σκόπιμα, γιατί ήταν σε θέση να την εκτιμήσουν, και άλλοι από έλλειψη στοιχειώσου πολιτικής αντίληψης. Ακόμη και πολλοί από εκείνους που τον εξέλεξαν κυβερνήτη , δεν τον εκλέξανε για να ασκήσει αυτός την εξουσία. Τον θέλανε περισσότερο ως όργανο δικών τους επιδιώξεων, ως γέφυρα για να ασκούν αυτοί την εξουσία.  

Ο Έλληνας διψά για μια κατάσταση, που συνήθως ονομάζει νομιμότητα, αλλά που μόνο κατ’  όνομα της μοιάζει. Διψά, χωρίς καλά καλά να το συνειδητοποιεί, για μια κατάσταση άνομη, που ικανοποιεί προσωπικά συμφέροντα και αντιστρατεύεται σε κάθε επιταγή της φρόνησης και της λογικής. Όλοι διεκδικούν δικαιώματα, κάποιοι αλληλοκατηγορούνται για να εξοντώσει ο ένας τον άλλον και κατ’  ουσίαν μόνο νόμο και τάξη και δικαιοσύνη δεν γυρεύουμε.  

Σε όλη αυτή την κακοδαιμονία, πραγματικά χρειαζόμαστε νέο Καποδίστρια, που όπως εκείνος, να έχει στόχους και πόθους και φιλελεύθερη και προοδευτική διάθεση. Και την αποφασιστικότητά του να αποτελέσει τον ρυθμιστικό παράγοντα για τη σωστή λειτουργία του κράτους.

Να αφήσει στην άκρη την αμετροέπεια, την οξύτητα, την αρνητικότητα, την υποκατάσταση της πειθούς, που κατορθώνεται με τη σύνεση, από τη διέγερση των παθών, που κατορθώνεται με τη δημαγωγική συκοφαντία.

Στο ερώτημα τι ήταν τελικά ο Καποδίστριας για τους νεοέλληνες  η απάντηση δεν είναι εύκολη και η ιστορία ακόμη δεν έχει αποφανθεί. Ίσως να ήταν ένας άνθρωπος , με τις ανθρώπινες αρετές αλλά και αδυναμίες, που πίστεψε όμως βαθιά και ενστερνίστηκε ένα ιδανικό, την ανάσταση της Ελλάδας. Για το ιδανικό αυτό αγωνίστηκε με τον τρόπο που εκείνος έκρινε σωστό, αλλά με όλες του τις δυνάμεις, θυσιάζοντας ενσυνείδητα ακόμη και τη ζωή του.

Ο Καποδίστριας μπορεί να μας γίνει υπόδειγμα, ζωντανή παρουσία του ελληνικού μέτρου. Όσο γεννά τούτη η γη Καποδίστριες, μπορούμε να ελπίζουμε…