Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Το αλώνισμα στη Θεσπρωτία του παλαιού καιρού...

Μια γεωργική δραστηριότητα στη Θεσπρωτία, το αλώνισμα, έχει σβήσει εντελώς. Σε ελάχιστα χωριά αναβιώνει όχι σαν εργασία τώρα πια, αλλά σαν έθιμο. Για να θυμούνται οι μεγαλύτεροι και να μαθαίνουν οι νεότεροι.  Ο θερισμός ήταν σωστό πανηγύρι. Άρχιζε στις αρχές του Ιούνη και τελείωνε μέσα Ιουλίου.  Στο θέρο συμμετείχαν όλα τα μέλη της οικογένειας. Ακόμα και τα μικρά παιδιά, τα οποία κουβαλούσαν νερό, εργαλεία κά.  Μάλιστα οι γυναίκες που είχαν μωρά  τα  φορτώνονταν στην πλάτη τους και θέριζαν.  Το μεσημέρι σταματούσαν για φαγητό  στη σκιά κάποιου δέντρου. Αν δεν υπήρχε δέντρο, τότε φρόντιζαν να φτιάξουν ένα πρόχειρο κιόσκι με ξύλα και κλαδιά. Το φαγητό τους ήταν πρόχειρο. Ψωμί, όσπρια, ελιές, ψάρι παστό, σκορδαλιά και ξυδοπαπάρα, την οποία έφτιαχναν με νερό, ξύδι , αλάτι και ψωμί. Μετά το μεσημέρι ξεκινούσαν και πάλι το θερισμό μέχρι αργά το απόγευμα. Για να τελειώνουν γρήγορα, η μία οικογένεια βοηθούσε την άλλη.                    Απλώνονταν πάνω στο πέτρινο αλώνι τα δεμάτια, κόβονταν τα δεματικά και σκορπίζονταν τα χερόβολα σε όλο το χώρο του αλωνιού. Στο κέντρο του βρίσκονταν ο στιχερός , που ήταν ένα χοντρό και γερό ξύλο, συνήθως από πουρνάρι, μπηγμένο στο χώμα και στερεωμένο καλά. Πάνω του δένονταν η τριχιά, που κρατούσε τα ζώα, όταν γυρνούσαν πάνω στο αλώνι. Συνήθως χρησιμοποιούνταν άλογα ή μουλάρια. Δένονταν μεταξύ τους με λαιμαριές φτιαγμένες με τριχιά και όλα μαζί δένονταν με το σκοινί του στιχερού. Ο αγωγιάτης, έτσι λεγόταν αυτός που ακολουθεί τα ζώα στο αλώνι, κρατούσε μια βίτσα στα χέρια, την χτυπούσε στον αέρα για να τα φοβίζει  και να τρέχουν. Τα ζώα κινούνταν και προς τις δυο κατευθύνσεις. Το σκοινί του στιχερού μαζεύονταν πάνω του, ενώ τα ζώα έτρεχαν και έτσι πατούσαν τα χερόβολα σε όλο το αλώνι απ' έξω προς τα μέσα. Ύστερα  ο αγωγιάτης τα άλλζε τα ζώα..Το ζώο που ήταν απέξω έρχεται μέσα και έτσι  το σκοινί απλώνει. Κατά τη διάρκεια του αλωνισμού γίνονταν το "γύρισμα". Με τα δικράνια άνοιγαν το αλώνι. Έκαναν δηλαδή αυλάκια, κατά κάποιον τρόπο στο αλώνι για να ανεβάσουν τα χερόβολα, που δεν έχουν πατηθεί από τα ζώα και δεν εἰχε βγει ο καρπός, για να αλωνιστούν. Το αλώνισμα συνεχίζονταν μέχρις ότου τα χερόβολα γίνουν άχυρο και φυσικά έβγαινει ο καρπός από τα στάχυα. Ύστερα ακολουθούσε το μάζεμα. Η συγκέντρωση του αλωνιού στο στιχερό σε σωρό. Μετά το μεσημέρι έπαιρνε σειρά το λίγνισμα. Ο αέρας που φυσούσε βοηθούσε σ' αυτή τη δουλειά. Με τα δικράνια πετούσαν ψηλά το άχυρο για να διαχωριστεί από τον καρπό. Ο αέρας το μετέφερε στην άκρη του αλωνιού. Χρησιμοποιούσαν τα ξύλινα φτυάρια και φυσικά το δριμόνι (μεγάλο κόσκινο) για το κοσκίνισμα του καρπού. Ο καρπός λιαζόταν και αποθηκεύονταν στα κασόνια ή στα ματαράτσια (μεγάλα υφαντά σακιά). Το άχυρο μεταφέρονταν στα καλύβια με τις λιοπάνες ή τα χαράρια για να χρησιμεύσει σαν τροφή στα ζώα τους χειμερινούς μήνες. Έτσι ολοκληρώνονταν η επίπονη εργασία του αλωνισμού. Τη δεκαετία του ‘70 έκανε την εμφάνισή της στη Θεπρωτία μία αλωνιστική μηχανή, η πατόζα, όπως  την αποκαλούσαν, η οποία δεν ήταν αυτοκινούμενη, αλλά σταθερή σε ένα σημείο. Οι γεωργοί μετέφεραν  τα δεμάτια εκεί, που ήταν και η μηχανή, η οποία αλώνιζε. Έριχναν  τα δεμάτια μέσα στη μηχανή και από ένα σημείο έβγαινε το σιτάρι και από ένα άλλο το άχυρο. Αυτό ξεκούρασε αρκετά τους γεωργούς, αλλά η μεταφορά των δεματιών από τα χωράφια δεν ήταν μόνο κουραστική αλλά έπρεπε να έχουν και πολλά μουλάρια. Λίγα χρόνια αργότερα ήρθε η πρώτη αυτοκινούμενη θεριζοαλωνιστική μηχανή, η οποία θέριζε και αλώνιζε. Οι σημερινές μηχανές παρέχουν πολλές ευκολίες στους γεωργούς.

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Προγονικές μνήμες ξαναζωντάνεψε ο Θεσπρωτός Σ. Δημητρίου με την παρουσίαση του "Μείναμε εμείς..." σε Αθήνα, Κόρινθο και Πάτρα (ΦΩΤΟ)

Τη μνήμη των προγόνων του λαλεί μέσα από το βιβλίο του "Μείναμε εμείς" ο Θεσπρωτός Σωτήρης Λ. Δημητρίου, το οποίο, μετά την παρουσίαση, πριν καιρό, στην Ηγουμενίτσα, παρουσιάστηκε και στη Φυλή Αττικής,  στην Κόρινθο και στην Πάτρα. Μέσα από τις σελίδες του ιστορικού μυθιστορήματος ανατέλλει  ο σεβασμός για τον άνθρωπο. Πάνω από τη βία και το μίσος, προβάλλει, μέσα από παραδόσεις και ήθη, μια συνθήκη με το όραμα. Ένα μυστικό ποτάμι ζωής φέρνει από περασμένα, όχι όμως ξεχασμένα χρόνια, την ελευθερία στο πνεύμα του ανθρώπου. Πίστη στη μνήμη και στο όραμα είναι το αποκορύφωμα του βιβλίου, αυτές τις άσβηστες, τις αήττητες πηγές, πηγές, που δεν έχουν γραμμένους νόμους, αλλά κρατάνε την ψυχή πάνω από τη λήθη, μακριά από το ψεύδος. Η περιγραφή κυλάει χωρίς υπολογισμό, χωρίς υστερόβουλη σκέψη. Δεν χάνει ποτέ την αφετηρία, που την οδηγεί. 
ΣΤΗ ΦΥΛΗ
Στην εκδήλωση χαιρετισμούς απηύθυναν ο αντιδήμαρχος Φυλής Σπύρος Μπρέμπος, ο αντιπεριφερειάρχης Αν. Αττικής Πέτρος Φιλίππου, ο πρόεδρος της …

Ο "Τσάμης", ο Παραπόταμος Θεσπρωτίας, το ιταλικό τηλεοπτικό συνεργείο, η αστυνομία...

Δηλώνει "Τσάμης" ένας Αλβανός πολίτης.  Και.. τόπο καταγωγής στο διαβατήριό του τον Παραπόταμο (παλαιά Βάρφανη) Θεσπρωτίας, που ήθελε να επισκεφτεί. Και παρά την απαγόρευση, τα κατάφερε με τη διαμεσολάβηση του ιταλικού καναλιού «Italia 1». Σύμφωνα με δημοσιεύματα του διεθνή τύπου, αλλά και ηλεκτρονικών μέσων στην Ελλάδα, έγιναν κάποια γυρίσματα, προβλήθηκαν στην Ιταλία και δόθηκε η δυνατότητα στην Αλβανία να αναμοχλευθεί η θλιβερή προπαγάνδα περί "Τσαμουριάς", ενός θέματος που δυναμιτίζει τις ελληνοαλβανικές σχέσεις, καθώς είναι ανύπαρκτο, από οποιαδήποτε άποψη να το δει κανείς. Όλα τα έχει κρίνει η ιστορία. Οι λεγόμενοι "Τσάμηδες" δεν ήταν Αλβανοί, αποτέλεσαν θρησκευτική (μουσουλμανική)  μειονότητα, κάποιοι από αυτούς εγκλημάτισαν στα χρόνια της Κατοχής εναντίον του χριστιανικού στοιχείου του τόπου σε συνεργασία με τους κατακτητές, καταδικάστηκαν από ειδικό δικαστήριο, δημεύθηκαν οι περιουσίες, που τους είχαν παραχωρηθεί, και κατέφυγαν οικειοθελώς, αφού …

Βλάχοι της Αλβανίας: "Δεν είμαστε ξεχωριστή εθνική μειονότητα, είμαστε Έλληνες"...

Οι Βλάχοι της Αλβανίας, σύμφωνα με το νέο νόμο περί μειονοτήτων στη γειτονική χώρα, περιλαμβάνονται στις οκτώ αναγνωρισμένες μειονότητες, δηλαδή την Ελληνική, τη Σλαβομακεδονική, τη Βλάχικη (Vllahe/Arumune), τους Ρομά, τους Αιγυπτίους, τους Μαυροβούνιους, τους Σέρβους, τους Βόσνιους και τους Βουλγάρους. Ο πρόεδρος της Ένωσης Βλάχων Θανάσης Πότσης, εκτός των άλλων, αναφέρει ότι οι Βλάχοι στα Βαλκάνια έχουν ελληνική και ιλλυρικη καταγωγή, δεν αποτελούν ξεχωριστό έθνος και ζητούν να αναφέρονται ως γλωσσική μειονότητα και όχι ως εθνική. Μεταξύ άλλων τονίζει ότι με βάση τη σύνθεση του πληθυσμού στην Αλβανία, από εθνικής και πολιτιστικό-γλωσσικής οπτικής γωνίας, στη χώρα μας ιστορικά διακρίνονταν δύο κατηγορίες ομάδων, από τις οποίες , η πρώτη ομάδα απαρτίζεται από τις εθνικές μειονότητες,οι οποίες πράγματι, χαρακτηρίζονται από έναν αριθμό εθνικών γνωρισμάτων, που τις διακρίνουν από το υπόλοιπο μέρος του πληθυσμού, ενώ στη δεύτερη ομάδα μετέχουν οι διάφορες πολιτιστικό-γλωσσικές κοινότητες,…

Η Θεσπρωτή ηθοποιός Βάνα Μπάρμπα καθήλωσε το κοινό στην Ηγουμενίτσα με την ερμηνεία της...

Μέσα από  ποιητικό λόγο,  που εξέφραζε τα γνήσια και αυθεντικά βιώματά της και τα οποία ξετυλίχτηκαν πάνω στη σκηνή  ως φλογερό συναίσθημα, ως πόθος και πάθος για την πατρώα γη,   η Θεσπρωτή ηθοποιός (από το Ασπροκλήσι Φιλιατών) Βάνα Μπάρμπα, καθήλωσε το θεσπρωτικό κοινό στη μουσικοχορευτική παράσταση «ΗΠΕΙΡΟΣ… ΜΑΝΑ ΗΠΕΙΡΟΣ ‘‘Ευχαριστώμεν… Ηπειρώτες ευεργέτες’’», που ανέβηκε στην κατάμεστη αίθουσα του θεάτρου "Εστία" Ηγουμενίτσας την Δευτέρα16 Οκτωβρίου. Ένιωσαν οι θεατές τον παλμό της ηθοποιού, αφού λειτουργούσε δημουργικά πάνω στη σκηνή με το ψυχικό της πεδίο. Συμπρωταγωνιστικό ρόλο είχε ο κλαρινίστας Πέτρο Λούκας, καθώς και ο τραγουδιστής Αντώνης Κυρίστσης. Μαζί τους ηθοποιοί, μουσικοί, χορευτικά σύνολα και το πολυφωνικό "Ήνορο". Αυτό τον... ύμνο καρδιάς για την Ήπειρο συνέγραψε και σκηνοθέτησε ο Θάνος Ζήκας. Ξεδιπλώθηκε στην παράσταση, μέσα από θεατρικά και μουσικά και χορευτικά δρώμαενα η εσωτερική ζωή των Ηπειρωτών. Η δύσκολη πορεία, με τον καημό της ξενητειά…

Το κρασί οινοποιείου στη Θεσπρωτία, που έφτιαξε οδοντίατρος, έχει διακριθεί διεθνώς!

Το κρασί οινοποιείου στη Θεσπρωτία, που έφτιαξε οδοντίατρος, έχει διακριθεί διεθνώς! Πρόκειται για το κρασί του οινοποιείου "Γιτάνη", που ίδρυσε στη Δάφνη Φιλιατών ο οδοντίατρος Σπύρος Μαρκατσέλης και είναι οικογενειακή επιχείρηση.  Με επιμέλεια και τεχνογνωσία, παράγεται σε περιορισμένο αριθμό από καλλιέργεια ποικιλιών αμπέλου ανώτερης ποιότητας, σε μια ορεινή περιοχή, με τις καλύτερες συνθήκες και εμφιαλώνεται  το κρασί "Μαρκατσέλη". Τα κρασιά του οινοποιείου "Γιτάνη", το κόκκινο και το λευκό, είναι πολυποικιλιακά, και σε όσους τα δοκιμάζουν αφήνουν, από την πρώτη στιγμή την καλύτερη εντύπωση. Ο Σπύρος Μαρκατσέλης, αν και οδοντίατρος, ασχολήθηκε με την παραγωγή κρασιού, καθώς η φύση τον... τράβηξε κοντά της και δικαιώθηκε απόλυτα ως προς το αποτέλεσμα. Αλλά ταυτόχρονα δείχνει και το δρόμο, σε περίοδο οικονομικής κρίσης, ότι μέσα μέσα από τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, είτε στον πρωτογενή τομέα είτε σε άλλη δραστηριότητα, μπορούν να οικοδομηθούν συνθ…

Ποἰημα-μήνυμα της εκπαιδευτικού Βασιλικής Παππά...

( Σ. Σ.: H εκπαιδευτικός Βασιλική Παππά,  υπεύθυνη του Κέντρου Συμβουλευτικής και Προσανατολισμού της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Θεσπρωτίας, έγραψε ένα μηνυματικό ποίημα, αφιερωμένο στον παππού της. Επέστρεψε στο παρελθόν, κοιτάζοντας προς το μέλλον, ανέπνευσε την αύρα, το φίλιο φως, τα αρώματα και τη λιτότητα των δύο αυτών προσώπων και απευθύνει σάλπισμα πνευστῶν, που ακούγεται ως ήχος παλμικός, υψώνοντας σαν πίδακες λέξεις με σημασία απροσμέτρητη. Με μια σφύζουσα ποιητική διατύπωση αφήνει να ξεχυθεί ένα μεγάλο συναίσθημα γιομάτο, υπερπλήρες, χωρίς κενά και δίχως απουσία, φανερό, τηλαυγές, ένα μεγάλο συναίσθημα της υπάρξεως, ένα μεγάλο συναίσθημα της ζωής.  *** Πετάνε οι δράκοι των παραμυθιών παππού; Ώρα να κάνουμε ταμείο..ώρα της μνήμης. Τα παραμύθια του παππού, έρχονται και ξανάρχονται ξεθωριασμένα..αλλά πολύ συχνά. Ιστορίες ενός χαμένου Παραδείσου και μιας αληθινής ζωής που έφυγε ανεπιστρεπτί.. Πού πήγε άραγε αυτή η ζωή; Έμεινε εκεί στο παρελθόν ή μετατέθηκε στο μέλλον; Το καλοκαίρι…